พี่โรจน์ครับ

ขออภัยอย่างยิ่งครับที่ตอบกลับมาช้าถึงช้ามาก

สำหรับคำถามว่าระหว่างการฝึกโยคะ(อาสนะ)เลยกับการฝึกท่าแบบฟิตเนส อย่างไหนจะดีกว่ากันนั้น
ผมมองว่าทั้งสองอย่างอาจมีคุณค่าและประโยชน์ทั้งคู่ก็ได้ในกรณีนี้ หากว่าผู้ฝึกสนใจทั้งสองอย่างและมีความรู้ความเข้าใจหรือฝึกภายใต้คำแนะนำของผู้ที่มากประสบการณ์ที่พอจะรู้ว่าในกรณีนี้ต้องระวังหรือหลีกเลี่ยงท่าใดบ้าง และควรจะพัฒนาความแข็งแรงและความยืดหยุ่นของกล้ามเนื้อ(รวมทั้งเส้นเอ็นและข้อต่อ)ในส่วนที่เกี่ยวข้องและเป็นปัญหาอย่างไรบ้าง ซึ่งหากมีเงื่อนไขดังที่กล่าวมา ผมคิดว่าคงไม่จำเป็นต้องหาคำตอบให้ได้ว่าอะไรดีกว่ากัน อย่าว่าแต่ผมเองนั้นไม่มีประสบการณ์เกี่ยวกับการฝึกท่าแบบฟิตเนสเลย

นอกจากมุมที่อยากแลกตามที่กล่าวมาแล้ว (โดยที่ไม่ยอมตอบคำถาม - ฮา) ผมอยากแลกในมุมที่พี่เล่าว่าหมอแนะนำให้เลิกฝึกโยคะ
จากประสบการณ์ที่ได้ฟังและแลกกับหลายๆ คนที่มีปัญหาสุขภาพ บางคนก็ได้รับคำแนะนำจากแพทย์ว่าให้เลิกฝึกโยคะ ในขณะที่บางคนก็ได้รับคำแนะนำว่าน่าจะฝึกโยคะ

ผมคิดว่าในบางกรณีแพทย์ที่แนะนำให้เลิกฝึกโยคะ(จริงๆ แล้วน่าจะเรียกว่าอาสนะมากกว่า) น่าจะเป็นไปได้ว่าเป็นเพราะแแพทย์เหล่านั้นได้รับข้อมูลว่าการฝึกอาสนะ(อย่างไม่ถูกวิธี)อาจทำให้เกิดการบาดเจ็บได้ แต่ก็ไม่ได้หมายถึงว่าจะต้องเป็นเช่นนั้นเสมอไป

ในทางตรงกันข้าม แพทย์ที่แนะนำให้ฝึกอาสนะ เอาเข้าจริงแล้ว ก็อาจไม่ได้เป็นผู้ที่ฝึกอาสนะและมีข้อมูลและประสบการณ์มากพอ เพียงแต่พอจะรู้ว่าการฝึกอาสนะ(อย่างเหมาะสม)จะมีประโยชน์ต่อร่างกายในแง่มุมต่างๆ ได้ ปัญหาก็คือหากแนะนำแบบกว้างๆ เกินไป โดยที่ผู้ป่วยที่ได้รับคำแนะนำหากไม่ระมัดระวัง แล้วไปฝึกอย่างไม่เหมาะสมก็อาจเกิดการบาดเจ็บได้

ผมคิดว่าน่าจะต้องดูเป็นกรณีๆ ไป และคงต้องดูด้วยว่าแพทย์ที่ให้คำแนะนำ - ไม่ว่าจะให้เลิก หลีกเลี่ยง หรือที่ให้คำแนะนำให้ฝึก - มีข้อมูลและประสบการณ์มากน้อยแค่ไหนด้วย

ในส่วนที่พี่บอกว่าให้เสริมสร้างกล้ามเนื้อ quadriceps ซึ่งเป็นกล้ามเนื้อต้นขาด้านหลังซึ่งเป็นกล้ามเนื้อหลักที่ใช้ในการเดินนั้น ผมคิดว่าในทางปฏิบัติแล้ว เวลาที่เราเดินและยืน ร่างกายต้องใช้กล้ามเนื้อขาทั้งทางด้านหน้าและด้านหลัง รวมทั้งขาส่วนบนและขาส่วนล่างด้วย หรือแม้กระทั่งข้อเท้า

เพราะฉะนั้นในขณะที่เราจะฝึกความแข็งแรงโดยเน้นที่กล้ามเนื้อบางส่วนเป็นพิเศษ ก็อาจต้องพิจารณาด้วยว่าปัญหาที่เกิดขึั้นมาจากกล้ามเนื้อส่วนนั้นส่วนเดียวจริงหรือไม่

นอกจากนี้อาจต้องดูด้วยว่าอาการปวดเกิดจากอะไร เช่น อาการปวดเข่าอาจเกิดจากน้ำหนักตัวที่เพิ่มขึ้น หรือมาจากอิริยาบถที่ไม่เหมาะสม ไปกระทั่งถึงการบริหารร่างกายโดยทิ้งน้ำหนักไปที่เข่ามากเกินไปหรือเปล่า

สำหรับในกรณีของอาการปวดหลังที่พี่บอกว่าเป็นท่าที่ทำให้หลังแข็งแรงขึ้นนั้น โดยส่วนตัวผมไม่อยากฟันธงว่า ท่า back extension ซึ่งในทางปฏิบัติแล้วก็คือท่าก้มตัวไปข้างหน้า เป็นท่าที่ทำให้หลังแข็งแรง ผมคิดว่าท่า back extension น่าจะมีผลในการเสริมสร้างความแข็งแรงและความยืดหยุ่นของกล้ามเนื้อหลัง(รวมทั้งเส้นเอ็นและหมอนรองกระดูกสันหลัง) โดยที่ผลที่เกิดขึ้นนี้อาจเกิดขึ้นในคนละจังหวะ

ขณะเดียวกัน ท่าแอ่นตัวไปข้างหลังก็เป็นท่าที่เสริมสร้างความแข็งแรงของหลังเช่นกัน ซึ่งในหลายกรณีกลับน่าจะให้ผลในการเสริมสร้างความแข็งแรงของหลังมากกว่า

ขอแลกแบบไม่ยาวนัก โดยไม่(ยอม)ตอบเท่านี้ก่อนนะครับ

ด้วยความเคารพและระลึกถึง

(หมอ)เละ

พี่โรจน์คะ

ขออนุญาตแลกด้วยคนนะคะ แม้พี่จะไม่ได้ถาม (แหะ)

ส่วนตัวไม่เคยฝึกแบบฟิตเนส แต่สังเกตว่า หมอที่บอกว่าอย่าไปฝึกโยคะ มักจะมีหลาย ๆ เหตุผล โจ๋เองก็เคยโดนหมอห้ามไม่ให้ฝึกโยคะเช่นกัน เพราะเคยปวดกล้ามเนื้อส่วนบนของหัวเข่า อาการเหมือนคนแก่ จะลุกก็ต้องเอามือยัน จะนั่งก็ต้องเอามือยัน ปวดมาก และหาสาเหตุไม่ได้ ไปหาหมอกระดูกหมอก็ให้กินแต่ยาแก้ปวดและยาคลายกล้ามเนื้อ หาหมอนวดคลายเส้นนวดเจ็บมากโดนมาแล้ว จากนั้นก็ไปลองหาหมอด้านเวชศาสตร์ฟื้นฟู หมอบอกว่าเกิดจากหลัง แล้วมาลงที่ขา ซึ่งสาเหตุเกิดจากการที่นั่งในท่าที่ไม่เหมาะสม ก็คือเวลาใช้คอมพิวเตอร์จะไม่นั่งหลังตรง แต่เอียงตัวไปข้างนึง และยกขาขึ้นพาดขาอีกข้างนึงด้วย

ท่าที่หมอแนะนำให้นำไปปฏิบัติที่บ้าน หมอบอกว่าให้ทำทุกวัน ซึ่งก็คือ แถ่น แทน แท๊นนนนน (ทำให้อลังการไปอย่างนั้นเอง) ท่าหัวจรดเข่า และ ท่ากงล้อ โจ๋บอกหมอว่า เอ๊ะหมอคะนี่มันท่าโยคะนี่นา ตอนนั้นโจ๋ยังไม่ฝึกโยคะค่ะ ได้รับคำแนะนำจากครูกิ๊มมาก่อน แต่ยังไม่มีศัทราธาที่จะฝึกเพราะชอบการออกกำลังกายแบบเรียกเหงื่อ แบบที่เคยคุยกับพี่โรจน์ (ว่าไปแล้วก็ยังไม่ได้ไรท์แผ่นซินดี้ ครอว์ฟอร์ด ให้พี่โรจน์เลย) แล้วก็รู้สึกว่าโยคะช่างน่าเบื่อ ซึ่งหมอก็ตอบมาว่า "ไม่ใช่โยคะนะ เธออย่าไปฝึกเชียวโยคะน่ะ"

เมื่อหมอกล่าวเช่นนั้นก็มิได้นำพากับคำพูดหมอ ก็ท่ามันเหมือนของสถาบันเลยนี่นา ก็เลยตัดสินใจฝึกโยคะซะเลย ฝึกทั้ง 16 ท่าพื้นฐานนั่นแหละ แค่ไม่ถึงเดือนก็หายขาดค่ะ และไม่กลับมาเป็นอีกเลย

ตรงนี้โจ๋มองว่าหมออาจจะไม่เคยฝึกโยคะ และในแต่ะวัน หมอก็รักษาแต่คนที่ฝึกโยคะแบบไม่หาข้อมูล ไม่เซฟตัวเอง หรือได้รับคำแนะนำ จนบาดเจ็บ ก็เลยทำให้หมอเกิดอคติว่า โยคะไม่ดี ฝึกแล้วบาดเจ็บ ไม่ควรฝึก ซึ่งตรงนี้ก็โทษหมอไม่ได้แหละ

รวม ๆ แล้วคิดว่าต้องดูสาเหตุว่าเค้าปวดเข่าเพราะอะไร จากประสบการณ์ตรง และจากที่เห็นบ่อย ๆ มักไม่ได้เป็นที่เข่า แต่เป็นจากหลังลงมาเลย มักเกิดจากความไม่สมดุลของท่ายืน, เดิน, นั่ง, นอน ซึ่งถ้าเราฝึกโยคะเป็นประจำ ก็จะทำให้เรามีสติรู้และจัดปรับท่วงท่าในชีวิตประจำวันของเราได้เองอย่างเป็นธรรมชาติ และโจ๋คิดว่าโยคะทำให้กล้ามเนื้อแข็งแรงได้ แม้จะไม่ได้เห็นเป็นกล้ามจากภายนอก แต่รู้สึกได้ว่าถ้าเราฝึกโยคะอย่างต่อเนื่อง แม้แค่อาสนะพื้นฐานของสถาบัน ก็ทำให้กล้ามเนื้อของเรา firm ขึ้น แต่ไม่ได้เป็นกล้ามใหญ่ พูดง่าย ๆ ก็คือมันไม่ห้อยนั่นเอง

ส่วนจะบอกว่าอันไหนดีกว่ากัน ก็คงตอบไม่ได้ค่ะ แต่ขอเสนอในแง่มุมของโยคะ นะคะ

ขอบคุณที่ให้โอกาสในการแลกเปลี่ยนค่ะ และ สุขสันต์วันสงกรานต์ ขอให้มีความสุข เย็นกาย เย็นใจ กันทุก ๆ คนนะคะ

โจ๋